محاسبه اضافهکاری ۱۴۰۵ — ماشینحساب و فرمول قانونی
اضافهکاری ساعاتی است که کارگر بیش از ساعت موظفی قانونی کار میکند و طبق مادهٔ ۵۹ قانون کار با ضریب ۱٫۴ محاسبه میشود. ساعت اضافهکاریتان را وارد کنید تا مبلغ دقیق، بیمه و خالص دریافتی را ببینید — یا فرمول و جدول کامل ۱۴۰۵ را در ادامه بخوانید.
| نرخ هر ساعت اضافهکاری (مزد ساعتی × ۱٫۴) | — |
| مبلغ ناخالص اضافهکاری | — |
| حق بیمهٔ سهم کارگر (۷٪) | — |
| خالص اضافهکاری پیش از مالیات | — |
مالیات اضافهکاری جداگانه محاسبه نمیشود؛ به درآمد مشمول ماهانه اضافه میشود و اگر جمع درآمد از معافیت ۴۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال بگذرد، مازاد پلکانی مشمول مالیات میشود. برای دیدن اثر دقیق آن روی خالص دریافتی ماه، ماشینحساب حقوق و دستمزد ۱۴۰۵ را با همین ساعت اضافهکاری اجرا کنید.
فرمول محاسبهٔ اضافهکاری ۱۴۰۵
طبق مادهٔ ۵۹ قانون کار، نرخ هر ساعت اضافهکاری ۴۰ درصد بیشتر از مزد ساعتی عادی است. محاسبه سه مرحله دارد:
۲. نرخ اضافهکاری = مزد ساعتی × ۱٫۴
۳. مبلغ اضافهکاری = نرخ اضافهکاری × تعداد ساعات
چرا حقوق پایه بر ۲۲۰ تقسیم میشود؟
ساعت کار قانونی هفته ۴۴ ساعت است. تقسیم بر ۶ روز کاری میشود روزی ۷ ساعت و ۲۰ دقیقه، یعنی ۷٫۳۳ ساعت. ضرب این عدد در ۳۰ روز ماه، ۲۲۰ ساعت موظفی ماهانه را میدهد. به همین دلیل مبنای مزد ساعتی، حقوق پایه تقسیم بر ۲۲۰ است و نه تقسیم بر تعداد ساعات واقعی کارکرد.
نرخ هر ساعت اضافهکاری در سال ۱۴۰۵ چقدر است؟
برای کارگر حداقلبگیر ۱۴۰۵ با حقوق پایهٔ ماهانهٔ ۱۶۶٬۲۵۵٬۵۰۰ ریال:
- مزد هر ساعت عادی: ۱۶۶٬۲۵۵٬۵۰۰ ÷ ۲۲۰ = ۷۵۵٬۷۰۷ ریال (۷۵٬۵۷۱ تومان)
- نرخ هر ساعت اضافهکاری: ۷۵۵٬۷۰۷ × ۱٫۴ = ۱٬۰۵۷٬۹۹۰ ریال (۱۰۵٬۷۹۹ تومان)
اگر حقوق پایهٔ شما بالاتر از حداقل مزد است، همین فرمول را روی حقوق پایهٔ خودتان اعمال کنید — ماشینحساب بالای صفحه این کار را انجام میدهد. توجه کنید که مبنا حقوق پایه است، نه جمع دریافتی؛ بن، حق مسکن و حق اولاد در نرخ اضافهکاری وارد نمیشوند.
جدول اضافهکاری ۱۴۰۵ — مبلغ بر اساس تعداد ساعت
ارقام زیر بر مبنای حداقل حقوق پایهٔ ۱۴۰۵ محاسبه شدهاند. ستون خالص، مبلغ پس از کسر ۷ درصد حق بیمهٔ سهم کارگر و پیش از مالیات است:
| ساعت اضافهکاری | مبلغ ناخالص (ریال) | بیمه ۷٪ | خالص پیش از مالیات |
|---|---|---|---|
| ۱۰ ساعت | ۱۰٬۵۷۹٬۸۹۵ | ۷۴۰٬۵۹۳ | ۹٬۸۳۹٬۳۰۳ |
| ۲۰ ساعت | ۲۱٬۱۵۹٬۷۹۱ | ۱٬۴۸۱٬۱۸۵ | ۱۹٬۶۷۸٬۶۰۶ |
| ۳۰ ساعت | ۳۱٬۷۳۹٬۶۸۶ | ۲٬۲۲۱٬۷۷۸ | ۲۹٬۵۱۷٬۹۰۸ |
| ۴۰ ساعت | ۴۲٬۳۱۹٬۵۸۲ | ۲٬۹۶۲٬۳۷۱ | ۳۹٬۳۵۷٬۲۱۱ |
| ۵۰ ساعت | ۵۲٬۸۹۹٬۴۷۷ | ۳٬۷۰۲٬۹۶۳ | ۴۹٬۱۹۶٬۵۱۴ |
| ۶۰ ساعت | ۶۳٬۴۷۹٬۳۷۳ | ۴٬۴۴۳٬۵۵۶ | ۵۹٬۰۳۵٬۸۱۷ |
| ۸۰ ساعت | ۸۴٬۶۳۹٬۱۶۴ | ۵٬۹۲۴٬۷۴۱ | ۷۸٬۷۱۴٬۴۲۲ |
| ۱۰۴ ساعت (سقف ماهانه) | ۱۱۰٬۰۳۰٬۹۱۳ | ۷٬۷۰۲٬۱۶۴ | ۱۰۲٬۳۲۸٬۷۴۹ |
نکتهٔ قابل توجه: کارگر حداقلبگیری که ۶۰ ساعت اضافهکاری میکند، حدود ۳۸ درصد به حقوق پایهاش اضافه میشود. به همین دلیل اضافهکاری در ایران عملاً بخشی از دستمزد واقعی است، نه یک استثنا.
سقف قانونی اضافهکاری
سقف قانونی اضافهکاری در روز و ماه چقدر است؟
مادهٔ ۵۹ قانون کار دو شرط میگذارد: رضایت کارگر و حداکثر ۴ ساعت در روز. تنها در شرایط استثنایی و با توافق طرفین میتوان از این سقف عبور کرد. با احتساب حدود ۲۶ روز کاری، سقف عرفی ماهانه حدود ۱۰۴ ساعت میشود.
اجباری کردن اضافهکاری خلاف قانون است و کارگر میتواند از انجام آن خودداری کند. در مشاغل سخت و زیانآور، اضافهکاری ممنوع است.
اضافهکاری، بیمه و مالیات
آیا از اضافهکاری بیمه و مالیات کسر میشود؟
بله، هر دو:
- بیمه: اضافهکاری جزو مزایای مشمول کسر حق بیمه است و ۷ درصد سهم کارگر از آن کسر میشود. کارفرما هم ۲۳ درصد سهم خود را روی همان مبلغ میپردازد.
- مالیات: به درآمد مشمول ماهانه اضافه میشود. اگر جمع درآمد از معافیت ماهانهٔ ۴۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال بگذرد، مازاد با نرخهای پلکانی ۱۰ تا ۳۰ درصد مشمول مالیات میشود.
آیا اضافهکاری در عیدی و سنوات تأثیر دارد؟
خیر. مبنای عیدی و سنوات پایان کار حقوق پایه است، نه جمع دریافتی. اضافهکاری در این دو محاسبه وارد نمیشود — هرچند چون مشمول بیمه است، در سابقه و مستمری بازنشستگی اثر دارد.
تفاوت اضافهکاری با شبکاری، جمعهکاری و نوبتکاری
اضافهکاری با شبکاری، جمعهکاری و نوبتکاری چه فرقی دارد؟
این چهار مورد جدا از هماند و میتوانند همزمان به یک کارگر تعلق بگیرند:
| عنوان | ضریب | شرط تعلق |
|---|---|---|
| اضافهکاری | ۱٫۴ | ساعات بیش از موظفی، با رضایت کارگر |
| شبکاری | ۰٫۳۵ فوقالعاده | کار بین ۲۲ تا ۶ بامداد |
| جمعهکاری | ۰٫۴ فوقالعاده | کار در روز جمعه |
| نوبتکاری | ۱۰٪ تا ۲۲٫۵٪ حقوق پایه | بسته به نوع گردش شیفت |
اضافهکاری در روز تعطیل چگونه محاسبه میشود؟
کار در جمعه یا تعطیل رسمی علاوه بر مزد عادی، مشمول فوقالعادهٔ جمعهکاری با ضریب ۰٫۴ است. اگر همان ساعات از ساعت موظفی هم بیشتر باشد، اضافهکاری با ضریب ۱٫۴ جداگانه محاسبه و به آن اضافه میشود. این دو یکدیگر را حذف نمیکنند.
پرسشهای پرتکرار دربارهٔ اضافهکاری
فرمول محاسبهٔ اضافهکاری چیست؟
مزد ساعتی = حقوق پایهٔ ماهانه ÷ ۲۲۰؛ نرخ اضافهکاری = مزد ساعتی × ۱٫۴؛ مبلغ = نرخ × تعداد ساعات. برای حداقلبگیر ۱۴۰۵ هر ساعت اضافهکاری ۱٬۰۵۷٬۹۹۰ ریال است.
نرخ هر ساعت اضافهکاری در سال ۱۴۰۵ چقدر است؟
۱٬۰۵۷٬۹۹۰ ریال معادل حدود ۱۰۵٬۷۹۹ تومان، برای کارگری که با حداقل مزد کار میکند. برای حقوقهای بالاتر، عدد را با ماشینحساب بالای صفحه بگیرید.
اگر کارفرما اضافهکاری را پرداخت نکند چه باید کرد؟
اول فیش حقوقی و مستندات کارکرد (کارت ساعت، پیامهای کاری، شاهد) را نگه دارید. سپس از طریق سامانهٔ جامع روابط کار به ادارهٔ تعاون، کار و رفاه اجتماعی شکایت کنید. داشتن مدرک کارکرد نقش تعیینکننده دارد — اگر فیش حقوقیتان ساعت اضافهکاری را نشان نمیدهد، همانجا اعتراض کنید. با ابزار بررسی درستی فیش حقوقی میتوانید قلمبهقلم فیش را کنترل کنید.
اضافهکاری کارمند پارهوقت چگونه حساب میشود؟
برای نیروی پارهوقت، ساعات کار بیش از توافق اولیه تا سقف ۴۴ ساعت هفتگی با مزد عادی محاسبه میشود و فقط ساعات بیش از ۴۴ ساعت هفتگی، اضافهکاری با ضریب ۱٫۴ محسوب میشود. جزئیات را در راهنمای حقوق پارهوقت و ساعتی ۱۴۰۵ ببینید.